سرنوشت تلخ اتریوم: آیا ETH در آستانه پایان است؟

در زمانهایی که بیت کوین رفتهرفته رکوردهای قیمتی جدیدی را به ثبت میرساند، وضعیت اتریوم به عنوان یکی از مهمترین ارزهای دیجیتال چندان امیدوارکننده به نظر نمیرسد. به رغم جایگاه برجسته این شبکه در دنیای قراردادهای هوشمند و برنامههای غیرمتمرکز، برخی سرمایهگذاران اتریوم را بهطور جدی «مرده» توصیف میکنند. اما پرسشهای اصلی این است: چه عواملی سبب شده اتریوم در مقایسه با بیت کوین به چنین وضعیتی دچار شود؟ آیا لایههای دوم (Layer-2) در این روند تاثیر منفی داشتهاند؟ و آیا امیدی برای بازگشت و رونق دوباره این ارز دیجیتال وجود دارد؟
افت شدید اتریوم در برابر بیت کوین
طبق گزارشهای اخیر از کوینتلگراف، نسبت قیمت اتریوم به بیت کوین (ETH/BTC) به پایینترین سطح خود در پنج سال اخیر رسیده است. دادههای تریدینگویو نشان میدهد که این نسبت در حال حاضر حدود ۰٫۰۲۲۶۰ است. این وضعیت به این معناست که اتریوم نهتنها در مقایسه با بیت کوین عملکرد ضعیفی دارد، بلکه در نظر برخی فعالان بازار، دیگر توجیهی برای سرمایهگذاری در آن وجود ندارد.
کوئین تامپسون، بنیانگذار لیکر کپیتال، در تاریخ ۲۸ مارس در شبکه اجتماعی X نوشته است:
شبکهای با ارزش بازار ۲۲۵ میلیارد دلار که با کاهش فعالیت تراکنشها، رشد کاربران و درآمد کارمزدها روبهرو است، هیچ توجیهی برای سرمایهگذاری ندارد.
لایه دومها؛ دلیل افت ارزش اتریوم
نیک کارتر، شریک در کسل آیلند ونچرز، لایههای دوم را مقصر اصلی کاهش ارزش اتریوم میداند. او در پستی در X نوشت:
دلیل اصلی این وضعیت، لایههای دوم حریص اتریوم هستند که زمین را از لایه اول میبلعند و با تولید بیش از حد توکنها، اجماع اجتماعی را نیز زیر سوال میبرند.
فروپاشی درآمد از کارمزد و رشد منفی کاربران
در گزارشی از کوینتلگراف مگزین در سپتامبر ۲۰۲۴، اعلام شد که درآمد حاصل از کارمزد در شبکه اتریوم در شش ماه گذشته ۹۹ درصد کاهش یافته است. یکی از علتهای اصلی این کاهش، مهاجرت کاربران و تراکنشها به لایههای دوم است؛ در حالی که این لایهها هیچ سهمی در تأمین امنیت یا ایجاد ارزش برای لایه اصلی ندارند.
آدام کوکرن، شریک در سینن ونتچرز، راهحلی به نام رولآپهای مبتنی (Based Rollups) را پیشنهاد داده است. او معتقد است که این ساختار میتواند انگیزههای اقتصادی را در اکوسیستم اتریوم تغییر دهد و بخشی از درآمد را دوباره به لایه اول بازگرداند.
پیشبینیها: از تجدیدنظرهای محافظهکارانه تا خوشبینی شدید
در پایان سال ۲۰۲۴، برخی تحلیلگران پیشبینی کردند که قیمت اتریوم تا پایان ۲۰۲۵ به ۱۰٬۰۰۰ دلار برسد. این پیشبینی با توجه به رشد قیمت اتریوم تا ۴٬۰۰۰ دلار در دسامبر و همزمان با افزایش قیمت بیت کوین به ۱۰۰٬۰۰۰ دلار، بسیار امیدوارکننده به نظر میرسد. با اینحال، با افت عمومی بازار، این خوشبینی به چالش کشیده شده است.
بانک استاندارد چارترد در نامهای به مشتریان در تاریخ ۱۷ مارس، پیشبینی قیمت اتریوم را برای پایان سال ۲۰۲۵ به ۴٬۰۰۰ دلار کاهش داد که نشاندهنده کاهشی ۶۰ درصدی نسبت به پیشبینی قبلی است. اما برخی معاملهگران هنوز امیدوارند. تریدرهای معتبر مانند Doctor Profit و Merlijn The Trader، اتریوم را «بهترین فرصت بازار» توصیف کردهاند.
جمعبندی: آینده اتریوم در گرو اصلاحات ساختاری
اتریوم، با وجود جایگاه فنی و کاربردی خاص خود، در زمینه سرمایهگذاری بلندمدت با چالشهای جدی مواجه است. عملکرد ضعیف نسبت به بیت کوین، کاهش شدید درآمد از کارمزد و افت ارزش به علت لایههای دوم، همگی نگرانکننده هستند.
اما همچنان امیدهایی برای بازسازی مسیر وجود دارد. اگر راهکارهایی مانند رولآپهای مختلف بتوانند انگیزههای اقتصادی را اصلاح کنند و تمرکز بیشتری روی لایه اصلی ایجاد شود، اتریوم میتواند از این بحران عبور کند و توجه سرمایهگذاران را دوباره جلب نماید.
در نهایت، تصمیمگیری برای سرمایهگذاری در اتریوم بستگی به تحمل ریسک و دیدگاه بلندمدت سرمایهگذاران دارد.